Category Archives: Educación primaria

“Niñas hoy mujeres mañana”, unha fermosa publicación de Vinka Jackson

Estándar

Con diferentes exemplos de nenas e mozas, que en varios lugares do planeta levaron adiante grandes e interesantes iniciativas, a psicóloga e escritora chilena (famosa polo seu libro Agua fresca en los espejos, onde desvela os abusos sexuais sufridos de nena e causados polo seu pai) Vinka Jackson amósanos a forza destas nenas e o futuro esperanzador que poden construir.

Remata esta publicación dándonos conta da Declaración das nenas ou The girl declaration que 508 rapazas de 14 países do mundo redactaron no ano 2013. Nela presentan ás persoas adultas os seus dereitos e necesidades para poder medrar dun xeito digno e libre, nun mundo máis xusto e igualitario.

Podedes aproveitar para practicar un pouco de inglés visionando un resume desta declaración no vídeo que vos presentamos.

Creadoras da Historia da Música

Estándar

En 2020 Sakira Ventura Quintana, flautista e musicóloga, elaborou o mapa interactivo “Creadoras de la Historia de la Música“, unha antoloxía cartográfica de compositoras repartidas por todo o mundo e enmarcadas dende o século IX ata o ano 2005.

A súa finalidade é visibilizar ás mulleres creadoras de música e poñer en valor a súa obra.

Entrando nesta ligazón de spotify pódese escoitar a música de máis de 450 cancións ao longo de 24 horas de duración. Consiste nunha recompilación por orde cronolóxica de obras de mulleres creadoras na Historia da Música. Segundo Sakira Ventura, non están todas as que deberían pero espera que algún día o estean.

O mapa interactivo para recuperar ás compositoras ignoradas na historia recompila os perfís e obras, por orde alfabética, de máis de 500 mulleres.”Hai miles que non aparecen nos libros, que non se tocan nos concertos“, expresa a autora desta iniciativa.
O proxecto abarca dende Kassia, compositora nada en Constantinopla en torno ao 810, ata a máis xoven, Alma Deutscher, nada en 2005, compositora, violinista e pianista, pasando por Alicia Morote, compositora, arreglista e orquestadora murciana.

Entre as galegas aporta datos de Pilar Castillo, pianista e compositora de principios do século XX, Eugenia Osterberger, que participou en diversas iniciativas de dignificación da cultura galega, e Sofía Oriana Infante que compuso a música da película “Elisa e Marcela“.

Enerxía, cambio climático e mulleres investigadoras

Estándar

Nestes días que os custes eléctricos nos preocupan tanto e nos que se está falando tanto dos efectos visibles xa do cambio climático, podemos dar a coñecer a unha investigadora: ROSE M.MUTISO

A doutora Mutiso traballa con persoal experto a nivel mundial e tentan atopar solucións ao problema enerxético ademais de buscar alternativas nas novas fontes de enerxía renovables.

Rose M. Mutiso — Institute of the Environment and Sustainability at UCLA

Foi investigadora na Oficina de Clima Internacional e Enerxía Limpa en EEUU.

Sexismo e roupa deportiva

Estándar

Estes xogos olímpicos tiveron moitos aspectos importantes para reflexionar ademais das marcas e medallas.

Un deses aspectos foi que as desportistas quixeron poñer de manifesto e visibilizar as diferenzas nos vestiarios deportivos que deben usar.

As roupas deportivas masculinas e femininas son totalmente diferentes. Nalgúns casos as prendas femininas son incómodas e inadecuadas para a práctica do deporte.

No caso do voleibol, balón volea, por exemplo, mesmo se indicaban as medidas da parte inferior do traxe deportivo feminino (non así do masculino). Poderíanse enumerar outras especialidades deportivas: atletismo, ximnasia,…

EL INTOLERABLE SEXISMO EN LA ROPA DEPORTIVA - Digital Faro Canarias
Santo Domingo Corre - Santo Domingo Corre
Estados Unidos pierde a Simone Biles junto a su reinado en Gimnasia - AS.com

Poderiamos traballar co alumnado as imaxes que aparecen nos medios, reparar nas roupas e comparar as das mulleres e as dos homes da mesma especialidade. Tirar conclusións.

Podería ser interesante a lectura deste artigo.

Modelos de científicas no deporte

Estándar

A historia está chea de referentes científicas femininas moi importantes, mais tamén as temos actuais.

Nas recentes olimpiadas atopamos modelos que serven de referentes ás nenas e aos nenos.

Podemos traballar co alumnado o artigo de BBC News que aparece no seguinte enlace.

Charlotte Hym en acción en Tokyo 2020
Nadine Aptez

Guía de intervención con menores que sufren ou sufriron violencia de xénero

Estándar

Te Acompaño es un manual dirigido a profesionales que
trabajan en el ámbito de la Violencia de Género, o para
quienes, aun no trabajando en ello, quisieran adentrarse en este campo complejo.

Pretende ser un instrumento práctico y dinámico que engloba los conocimientos y
experiencias derivados de muchos años de trabajo con
niños, niñas y adolescentes que han sufrido una situación
de violencia de género, enriquecido con las aportaciones
de grandes profesionales en la materia.
Está organizado en cuatro bloques que facilitan la lectura…”

O Goberno de Canarias publicou no ano 2020 esta guía que podedes descargar aquí.

Hipersexualización

Estándar

Levamos anos asistindo á hipersexualización .

A hipersexualización afecta a nenas e a nenos e ten varias fontes, as principais son: a publicidade e as empresas de roupa e complementos.

  • A publicidade amosa acotío á infancia con poses de persoas adultas, sobre todo as nenas.
  • As empresas de moda, realizan, promocionan e venden roupas e complementos non adecuados para nenas e nenos.

Xa en 2011 o advertía o Informe Bailey. A infancia está cada vez máis erotizada.

As nenas son as principais vítimas, aparecen adoptando roles e condutas estereotipadas .

Podemos reflexionar sobre o tema e ampliar datos premendo nos números que ofertamos a continuación: 1, 2, 3.

As outras “Fumiko”. Mulleres escurecidas

Estándar
Tiempo Reflejado

Recentemente ven de producirse a sentenza da demanda de Fumiko Negishi contra o graffiteiro licenciado en Belas Artes Antonio de Felipe. A Audiencia Nacional de Madrid recoñeceu por fin a coautoría de Fumiko en máis de 200 obras asinadas por el.

Mais Fumiko non é a primeira nin será a última muller que sofre o machismo, que ten que soportar que os homes se apropien das súas obras. Así podemos lembrar a varias mulleres cuxas producións foron atribuidas a homes, xa sexan pais, maridos, irmáns ou outros que simulaban o seu inxenio a través das obras das súas esposas, fillas, irmás, amantes ou mulleres.

Entre elas salientar estas artistas:

Lemon butterflyfish spotted

Margaret Keane: a pintora dos “Ollos Grandes

Camille Claudel: a escultora “musa” de Rodin

Sofonisba Anguissola: retrata ao seu maestro pintándoa

María Lejárraga: a escritora “na sombra

Alice Guy: a primeira directora de ficción

Zelda Fitzgerald: a escritora que “colaborou” co seu home

Gerda Taro: a fotógrafa que asinaba como Robert Capa

Gabrielle Munter:fagocitada” por Kandinsky

E estas científicas:

Ada Lovelace, “nai da primeira” computadora, Rosalyn Franklin que fotografiou o ADN, Marthe Gautier, codescubridora da trisomía 21, ou Esther Lederberg “a xenia do laboratorio

Outras moitas mulleres ao longo da historia non foron suplantadas por homes pero si tiveron que publicar con pseudónimos masculinos para non ver a súa obra censurada ou non recibir un trato inxusto pola sociedade, e todo por ser muller…  Así as irrmás Brontë, Cecilia Bölh de Faber (Fernán Caballero), Mary Ann Evans (George Eliot) o Violet Paget (Vernon Lee). Outras foron silenciadas ou infravaloradas durante moito tempo como Mary Shelley, autora de Frankenstein, Zenobia Camprubí, a traductora das obras de Rabindranath Tagore, Natalia Sedova, escritora y revolucionaria rusa, segunda esposa de Leon Trostki ou manipuladas como é o caso de Rosalía de Castro e a falsa imaxe que dela difundiu interesadamente durante moito tempo o seu home Manuel Murguía.

Judit Polgár, a heroína da serie Netflix “Gambito de Dama” da vida real

Estándar

O xadrez non ten porque ser cousa de homes


Judit Polgár
naceu o 23 de xullo de 1976 en Budapest, sendo a menor de tres fillas dun matrimonio húngaro de clase media. Nai e pai, ambos adicados á educación, acordaron poñer en práctica un experimento pedagóxico co obxectivo de demostrar que se pode fabricar un xenio utilizando as técnicas adecuadas. As tres fillas axiña convertíronse en campionas de xadrez, destacando con diferencia Judit.

Judit Polgár hoxe xa retirada, obtivo en 1991o título de Gran Maestro Internacional á idade de 15 anos, convertíndose na persoa máis nova en conseguilo, rompendo o récord do famoso campeón estadounidense Bobby Fischer. 

É a única muller que conseguíu figurar entre os dez primeiros xadrecistas da clasificación mundial, lográndoo na listaxe de xaneiro de 1996.

Foi a primeira muller en gañarlle a Kasparov, considerado o mellor xogador de xadrez da historia, en 2002.

Gambito de dama é unha miniserie de televisión  estadounidense baseada na novela do mesmo nome de 1983 de Walter Tevis e foi estreada en Netflix el 23 de octubre de 2020.

Gambito de dama é unha historia ficticia que relata a vida dunha moza orfa, un prodixio do xadrez, durante a súa procura para convertirse na mellor xogadora de xadrez do mundo mentras loita con problemas emocionais e dependencia das drogas e o alcohol. A historia comeza a mediados da década de 1950 e continúa ata a de 1960.

Debuxos animados, si ou non??

Estándar

Deixar ver ou non debuxos animados a nenas e nenos é unha decisión familiar que, en ocasións, pode resultar difícil de tomar. Independentemente dos títulos a escoller, o uso de pantallas por parte das crianzas debería facerse seguindo unha serie de recomendacións básicas. As persoas expertas consultadas neste artigo El Diario.es concordan en ter en conta estas líneas xerais:

  • Elixir ben os contidos, que sexan axeitados para as diferentes idades
  • Limitar os tempos de uso –a poder ser de maneira pactada–
  • Supervisar o que os nenos e nenas ven, aínda mellor sentarse a velo conxuntamente e compartir as experiencias. 

Algúns debuxos animados rachan cos estereotipos e educan mentras entreteñen. Títulos como Bing, Hilda, Bluey, Daniel Tigre, Motown Magic ou DinoTren van máis aló da diversión e buscan transmitir valores entre o público infantil.

Activa, aventureira, valente e non viste de rosa – Ver en Netflix
Centrada na intelixencia emocional – Ver en Clan